Het beeld van het Sauerland verandert de komende vijf tot tien jaar ingrijpend. Veel oppervlakten bos zijn al gerooid door droogte en de bastkever. Uiteraard wordt er direct opnieuw ingeplant.

Dat zegt Frank Rosenkranz, leider van de regionale boswachterij Hoge Sauerland. Deze boswachterij is verantwoordelijk voor ca. 65.000 ha bosoppervlakte met uitgestrekte sparren en beukenbossen in het zuidelijke deel van het district HochSauerland. Dat gaat van de Sorpesee tot Medebach en Hallenberg.

Rozenkranz: Al in de jaren 90 waren er verwoestende stormen en orkanen. Bij het herstellen van deze schade werden steeds meer loofbomen geplant, en ook de aanplant van geïmporteerde boomsoorten zoals de Douglasspar, won aan betekenis. Maar toen kwamen de orkaan Kyrill in de nacht van 18 op 19 januari 2007 en op de dag nauwkeurig elf jaar later in 2018 orkaan Friederike, met beiden een desastreuze uitwerking op het bomenbestand.
Gelijktijdig was 2018 ook het eerste grote droogte jaar in het Sauerland. Het uitblijven van neerslag in combinatie met hoge temperaturen creëerden ideale omstandigheden voor de massale vermeerdering van de bast of schorskever. Deze slechts enkele millimeters grote kevers boren zich in de schors van de sparren en maken hun karakteristieke broedgangen, waarin ze eitjes afzetten. Lukt het de de bomen niet om deze bastkever met hars te doden, dan leidt dat tot onderbreking van de sapstroom van de wortels naar de takken en sterft de boom af. Vooral het droge en hete weer vormden in 2018 de basis voor een periode, waarin de bastkever zich massaal vermeerderen.

Crisis gaat verder...

Helaas zet de crisis door. Omdat de dringend noodzakelijke regen uitbleef, waren de sparren zo verzwakt, dat ze nauwelijks konden weren tegen de kevers. Door het ontbreken van de neerslag droogde de bodem vooral op de zuidhellingen van de bergen tot diep in de ondergrond uit. Ook in 2020 ging de opmars van de bastkever onverminderd door. Miljoenen exemplaren overwinterden in de boomstammen en in de bosgrond. Het insect veroverde zelfs de hogere en de meest hoog gelegen delen van Sauerland, waar de bastkever het bomenbestand eigenlijk niet zou moeten kunnen aantasten.
De catastrofale ontwikkeling bedreigt natuurlijk eerst en vooral de eigenaren van deze bossen die de afgelopen tien jaar nauwelijks inkomen behaalden uit hun bosbouwactiviteiten. En dat zijn tegelijkertijd slechte vooruitzichten voor de herinplant van de nu kale, gerooide oppervlakten en de aanpassing van onze bossen aan de klimaatverandering. Helaas beperkt deze crisis zich niet alleen tot de sparren, vanwege droogte vertonen intussen ook andere boomsoorten een groot verlies aan vitaliteit.